LO CARLES MARTÈL BALCANIC Medievalòc.- L’empèri bulgar d’ Asparuc nasquèt coma una amassada de tribús bulgaras. Èran de tribús eslavas que demoravan dins lo territòri de las províncias romanas de Tràcia e la partida pus septentrionala de Moèsia. A diferéncia de las frontièras actualas de Bulgaria, lo sieu territòri compreniá tanben la franja meridionala dels Carpats a la Romania actuala, aital coma una part de la Panònia orientala. bit.ly/2Hw86yw

LA MOLECULA UNIVERSALA H3+, tanben coneguda coma triidrogèn, es la molecula que los scientifics coneisson coma la molecula universala, e o dison pr’amor qu’es la molecula amb la quala se formèt l’Univèrs. Ara, mai d’un scientific assajan de la mai comprene en tot utilizar de lasèrs ultrarapids. Es solament amb aquela tecnologia que se pòt arribar de descobrir quala es sa quimia originala. E son a mand d’o descobrir. bit.ly/2FouIxl

Sapiencia boosted

RT @mxporteiro: Hoxe publico en Sermos Galiza unha reportaxe-opinión sobre a prostitución. Grazas a María Obelleiro pola súa confianza. 💜
@SermosGaliza t.co/VH1jFPpVf7 #SermosGaliza #galiza

Sapiencia boosted

CHINA CREE UA ESTÈLA ARTIFICIAU MÈS POTENT QU’ETH SOLEI Ei ua passa de gigant ena recèrca scientifica entà trapar hònts alternatiues d’energia. E siguec hèt en Institut de Sciéncia Fisica de Hefei, en China. Ua còla de cercaires poguec crear ua estèla artificiau pendent mès de 100 segondes enquia tres viatges mès cauda qu’eth Solei. Era experimentacion siguec considerada susprenenta pr’amor qu’era estèla artificiau arribèc a 49.999 milions de grads...bit.ly/2OhcIcu

SONQUE 1.500 PERSONAS Es una chifra tras qu’estonanta. Mas es la darrièra donada qu’arriba d’un estudi scientific sus la populacion europèa que i aguèt fa solament 33.000 annadas. Se Homo sapiens sapiens, quora arrribèt a Euròpa fa mai de 42.000 ans e pendent gaireben 10.000 annadas aguèt una populacion de 1.500 personas, quants neandertals i poguèt aver se foguèron una populacion encara pus redusida ? Una chifra malaisida d’imaginar, aquò segur. bit.ly/2HI5Wep

LA CAMPANHA ESCOCESA D’IRLANDA Medievalòc.- Paucs episòdis de l’istòria europèa son tant desconeguts pel public general coma la campanha de liberacion d’Irlanda d’Eduard Bruce, fraire del rei d’Escòcia Robert Bruce, entre 1315 e 1318. Amb la tòca princapala de dubrir un segond front contra los angleses, una armada escocesa e la majoritat dels clans gaelics irlandeses ensagèron de liberar l’illa de la preséncia normanda anglesa. bit.ly/2ug81Gz

LO MISTÈRI DELS SKRAELINGS Los vikings arribèron a Islàndia d’aperaquí l’an 870 e a Groenlàndia en 985. Un pauc mai tard, a l’an 100 ja èran a Canadà, en de tèrras de l’illa de Baffin, Labrador e Tèrra Nòva. Ailà trobèron un grop d’umans que nomentèron negativament coma skraelings. Divèrses istorians afirman que foguèron la causa finala de la marcha dels escandinaus d’America. Mas lor identitat es pas encara uèi lo jorn segura. bit.ly/2UKU2nS

E LA LENGA TORNÈT VIURE ! ( A CORNOALHA) Lo cornic, lenga parlada en Cornoalha es un cas unic a Euròpa. Lo nombre de parlaires demeniguèt fins practicament sa extincion. L’UNESCO classèt la lenga coma escantida pendent d’annadas. Mas los cornics son braves e an una volontat de fèrre. Dempuèi 1904 los parlaires tornèron créisser e uèi ja es una lenga que tòrna èsser parlada per mai de 5000 personas. Sapiéncia parlèt amb l’associacion cornica Kowethas an Yeth Kernewek ...bit.ly/2HzIwYC

LA GRANDA REVÒLTA SOCIALA DE 1358 Medievalòc.- Pendent los darrièrs sègles de l’Edat Mejana se produsiguèron divèrsas revòltas de campanhards, cansats dels abuses dels senhors feudals: los ”irmandiños” a Galícia, los “Remences” a Catalonha, e a l’estat francés esclatèt l’an 1358 la “Granda Jacquerie”. bit.ly/2Fhh2Wo

DESMEMBRAR CÒSTA MAI QUE SE REMEMBRAR Malgrat que la màger part del mond pòscan pensar qu’oblidar un fach pòt èsser plan mai aisit que se’n remembrar un autra, es pas aital. D’efièch, desmembrar un fach passat entraïna fòrça mai d’esfòrç cerebral que se’n recordar, çò an descobèrt una còla de cercaires de l’Universitat de Tèxas, a Austin. La descobèrta venguèt amb una tecnologia sonada neuroimaging. bit.ly/2TEnPCg

LOÍS, FONDATOR DEL REIALME D’AQUITÀNIA Medievalòc.- Maugrat la conquista franca aprés Vouillé en 507 divèrsas regions occitanas luchèron contra lo poder franc e qualqu’unas encara capitèron. Aquitània ne foguèt una d’aquelas. Aital, en 561 primièr e en 629 après, la region venguèt un reialme independent (lo segond e tresen reialme aquitan apuèi los gòts). Totun, en 781, amb Loís I Aquitània tornariá èsser un reialme independent fins la fin del sègle Xen. bit.ly/2JdOktg

Cossí se sona lo primièr sobeiran del Reiaume de Provença ? La responsa en Medievalòc ! bit.ly/2T3FleB
a) Loís
b) Carles
c) Boson

ETH REPLANAT DETH TIBET EI FÒRÇA MÈS JOEN Fòrça mès joen geologicaments que non se pensaue pr’amor qu’es diuèrsi estudis hèti enquiara afirmauen qu’era region geografica coneishuda en tota era planeta coma eth replanat deth Tibet se formèc hè mès de 40 milions d’annades. Mès ara ua còla de cercaires ditz qu’açò non ei possible e qu’era majoritat deth replanat se formèc hè solament 25 milions d’annades. bit.ly/2T623SK

DORMIR LO MIÈGJORN AJUDA D’AVER MELHOR PRESSION SANGUINA Un nòu estudi fach per de cercaires grecs arriba ara al congrés annadièr de cardiologia estatsunitenca. Amb mai de la populacion d’aquel país que patís nauta pression sanguina, los cercaires grecs vòlon aconselha de dormir un pauc – de mejana 50 minutas – pendent lo miègjorn pr’amor qu’a desparièrs efèctes positius sus la santat. Un d’aqueles seriá una melhor pression sanguina.bit.ly/2HqiyqF

LO DARRIÈR SENHOR CATALAN DE MONTPELHIÈR Medievalòc.- L’11 d’octobre de 1349 una flòta occitana arribèt a Formentor, en Malhòrca. Apuèi redusir la resisténcia de lssoldats catalans, capitèron de desbarcar a la platja de l’illa centenats de provençals e lengadocians mas atanben de mercenaris genoeses. Mas, qui son aqueles occitans e italians que desbarquèron a Malhòrca e perqué o faguèron ? Son l’armada de Jacme III, lo darrièr senhor catalan independent de Montpelhièr. bit.ly/2SZn9SQ

NEANDERTAL MARCHAVA DRECH Maugrat la vision degenerada dels neandertalians que nosautres coma espècia (etnocentrista) avèm d’autras espècias d’ominins plan pròchas la sciéncia es utila pr’amor qu’ajuda finir aquela vision. Pendent los darrièrs 170 ans avèm pensat que los neandertalians èran d’èssers prèps de las bèstias e plan primitius, mas ara un nòu estudi poiriá cambiar definitivament aquel vejaire: Homo neandertalensis marchava drech e plan drech, coma nosautres. bit.ly/2NWxJZU

Qual es una de las culturas indigènas medievalas pus importantas d'America del Nòrd ? La responsa en Medievalòc ! bit.ly/2TcqcaW
a) Poverty Point
b) Cahokia
c) Hopewell

L’EPITAFI DE PERICLES Lo discors o “Epitafi” de Pericles l’an 431 aC foguèt prononciat amb l’objectiu d’onorar las primièras mòrts produsidas al començament de la Guèrra del Peloponès contra Esparta e exaltar los ànims dels atenencs. Pericles, en emplegant la siá oratòria contondenta abituala e un usatge adaptat de las paraulas, realizèt una defensa dels motius de la guèrra, en desbrembant la repression sus lors “aliats” de la Liga de Delos, e un retrait idealista bit.ly/2VJKsBI

L’arribada bulgara dins l’istòria balcanica. Medievalòc.- L’etnogenesis actuala de la nacion bulgara, que representa un dels pòbles eslaus balcanics, es un dels cases mai complèxes de l’Euròpa orientala. Mentre que la lenga d’aquela nacion modèrna balcanica aperten a la familia linguistica eslava, lo nom bulgar designava un ensem de tribús d’origina turco-altaica que se desplacèt dempuèi la segonda mitat del sègle IV abans lo Crist del nòrd del Caucàs bit.ly/2NWgcRw

Show more
Mastodon

Invite-only Mastodon server run by the main developers of the project 🐘 It is not focused on any particular niche interest - everyone is welcome as long as you follow our code of conduct!